Hayat mutlu huzurlu yasamak için vardir ve yasam biçiminizi idealleriniz
dogrultusunda sekillendirecek olan sizlersiniz. Hayatiniza yön vermede
kullanacaginiz yegane metot egitimdir. Bu sebeple sizlerin arzuladiginiz
amaçlara gelmeniz için sistemli bir çalisma teknigi gerekmektedir. Bu gün
çalisma deyince akla hep çok çalisma gelmektedir. Halbuki sonuç alanlar devamli,
dengeli ve etkili çalisma yapanlar olmaktadir. Unutulmamalidir ki Bilgi birikimi
sistemli çalisma ile elde edilir.
Sizlerin gelecege daha güvenli adimlar atmaniz ve basarili olmaniz için deneyim
ve tecrübelerimizin yaninda bilimsel verilere dayali olarak bu egitim seminerini
hazirlayip sizlere sunmaya karar verdik. Bu seminerin bundan sonraki
çalismalariniza isik tutacagini ümit ediyoruz.
Önce sizlere “ Wanted Onu Taniyor musunuz” baslikli yaziyi okuyarak baslayip
sonrada gida, Zaman kullanimi ve çalisma ortami gibi hazirlanma konularindan
seminerimize devam edecegiz.
“Hedefi olmayan gemiye hiçbir rüzgar yardim etmez”
WANTED
ONU TANIYORMUSUNUZ?
Çocuk Pazar sabahi saat 8.30 da uyandi. Cuma günü okuldan gelirken “bu hafta
sonu önceki haftalardan farkli olacak. Kalan derslerimi tamamlayacagim ve
önümdeki hafta içindeki sinavlara iyi hazirlanacagim.Diye karar vermisti. Bu
sebeple Cuma aksam üstünü ve geceyi çok iyi geçirdi. Televizyon seyretti, müzik
dinledi, uzun uzun telefonla görüstü ve gece oldukça geç saatte yatti. Çünkü
ders çalismasi için daha önünde uzuuun uzuuun iki gün ve iki gecesi vardi.
Cumartesi günü arkadaslariyla beraber oldu. Biraz dolastilar her zaman
gittikleri yere gittiler. Sohbet ettiler sohbete o kadar çok dalmislardi ki
zamanin nasil akip geçtigini fark etmedi bile. Ders çalismadigi için zaman zaman
biraz rahatsizlik duydugu oldu ancak içinden gelen bu huzursuzlugu”daha önümde
koskoca bir Pazar var” diyerek bastirdi.
Pazar sabahi, iste bu sartlar altinda 9,00 da uyandi. Önce güzel bir sabah
kahvaltisi yapti. Sonra sabah gazetelerini söyle bir göz geçirdi. Ders çalismak
için sabah azimliydi. Saat 10.30 olmustu. Söyle bir televizyona göz atip odasina
geçmek istedi fakat film öyle heyecanliydi ki bir türlü televizyonun basindan
kalkamiyordu. Önünde daha koskoca bir Pazar günü oldugunu düsünerek bu filmi
izlemesinde bir sakinca olmadigina karar verdi. Film bittiginde saat 12.00 i
geçiyordu. Hafta içi günlerde bu saatte yemek yemege aliskin oldugu için karni
acikti. Annesinin özenle hazirlamis oldugu yemekleri yerken evdekilerle koyu bir
sohbete girdi. Yemekten sonra yine çalisma odasina yönelmisti ki televizyonda
maç yayini baslamisti. Haftanin en önemli maçiydi. Bu maçi seyretmek için
insanlarin birbirini çigneyip, dünyanin parasini verdiklerini düsününce ayagina
kadar gelen bu maçi seyretmemenin büyük kayip olacagini düsündü.
Tüm hafta bu maç konusulacakti maç biter bitmez ( nasil olsa 90dak.) siki bir
sekilde çalismaya baslamaya karar vererek maçi izlemeye koyuldu. Maç bittiginde
hafta sonu yasadiklarini düsünmeye baslamisti ki annesi içeriden çayin hazir
oldugunu duyurdu. Oda çayi içip ders basina geçmenin dogru olacagina karar verdi
çay bittiginde üzerine bir agirlik çökmüstü. Haftanin yorgunlugu , maçin
gerginligi, sinav stresleri ve çayla birlikte yenilenler ... onu iyice
gevsetmisti ” nasil olsa simdi çalisamam” diye düsündü ve dinlendikten sonra
çalismaya karar verdi.
Saat 19.00 siralarinda içindeki huzursuzlugu bastirmaya gayret ederek
çalisma masasina yönelmisti ki en sevdigi arkadasiyla ,ailesi onlara misafirlige
geldi. Misafir varken de ders çalisilmazdi ya ... birlikte sevdikleri diziyi
seyrettiler. Artik kalan zamaninda sadece en önemli iki dersi çalisirim diye
düsünüyordu. Fakat yavas yavas uyku bastirmaya baslamisti. Eger uyumazsa yeni
baslayan haftaya yorgun ve uykusuz girecekti. Bu sebeple kendi kendine söyle
dedi.” Bugün çalisamadim. AMA YARIN SÖZ ÇALISACAGIM”. Yari sikintili yari
huzurlu odasinin yolunu son kez tuttu. Ancak çalismak için degil , uyumak
için...
GIDA YÖNÜNDEN : Beynin daha iyi çalismasi glikoz ve oksijene baglidir. Bu
bakimdan ders çalisan arkadaslarin bilhassa belli miktar kuru üzüm veya bal
almasi ve temiz bir havada ders çalismasi yerinde olacaktir. Sigara içen veya
sigara dumanlarina maruz kalan bir arkadasin zihni performansi düsülecektir.
Ayni zamanda nikotinin kani pihtilastirma etkisi oldugundan kanin beyine daha az
süratte gitmesi mevzu bahistir. Bu nedenle beyin ve kalp infarktusü olabilir.
Midenin dolu olmasi kanin mide damarlarina birikmesine sebebiyet verecek yine
beyne kanin az gitmesine, dolayisiyla uykunun gelmesine sebebiyet verecektir.
ZAMAN YÖNÜNDEN : Sabah çalisilan dersler daha kolay hafizaya alinir. Ögleden
sonra çalisilan dersler ise zor ögrenilir. Sabah ögrenilen dersler kisa süre
hafizada kalir, ögleden sonra ögrenilenler ise daha uzun süre hafizada kalir.
Bunu birlestirirsek ilk çalismalari sabahlari veya gecenin sabaha yakin
vakitleri, tekrari ise ögleden sonra yapilmalidir. Aksamdan sonra ve gece ders
çalisma verimsizdir. Bu vakitlerde daha basit konulari çalismali veya tekrar
etmeli, mümkünse 22:00 – 23:00 civarinda yatilmalidir.
ÇALISMA ODASI : Odanin temiz ve düzenli olmasi ruhta iyi bir tesir birakir.
Havasi temiz olmali. Isigi los, uyku getirici olmamali. Duvarlarda poster vs.
olmamali. Ders çalisma verimi düser ve zaman kaybi olur. Duvarda ve masada bazi
ezberlenmesi gereken formüller veya çok önemli olan bazi bilgiler asili olmali.
Onlari göre göre ögrenecektir.
BEYIN CIMNASTIGI : Insan beyni düsündürücü eserleri okudukça yeni hücreler
yapilir. ( 18 veya 25 yasina kadar ) 16 milyar oldugu tahmin edilen hücreler 20
milyara kadar çikabilir. 25 yasindan sonra ise sürekli beyin hücreleri ölmeye
baslar. Bunu ne yapsaniz durduramazsiniz. Bu günde 7-12 bin civarinda ölme
mümkündür. 20 milyardan azalmaya baslarsa 80 yaslarinda dahi bir genç dimag gibi
seri karar verebilen, hafizasi mükemmel, enerjik olacaktir. Böyle olamayip 16
milyardan azalma olursa bunama (senil demans) meydana gelecektir. Bu firsati
kaçirmamis olanlar akilli ise geregini yapmalidirlar.
Ögrenilen bilgiler için hücreler arasinda protein sentezi yapilip bu bilgilerin
bunlar üzerinde kaydolundugunu söyleniyor. Çok endiselenen kimselerde
Norepinerrin salgilanip bu protein sentezini imha eder. Ögrenme azalir. Biraz
endise olmali ama moral yüksek olmali.
UYKU : Insanin sabah erken saatlerde ve aksama yakin saatlerde uyumasinin
olumsuz tesirleri vardir. Sabah uyuyanlarda gün boyu uyusukluk, aksama dogru
uyuyanlarda ise kafada zonklama, agri, bas dönmesi gibi psikolojik tesirleri
olur. Uyku getiren baslica faktör gözün ve kulagin beyne depolamak için
gönderdigi gereksiz bilgilerdir. Bir de çok su içmek uykuyu getirir. Tabi ki
fazla yemek yemek fazla su içmeyi gerektirir. Çok konusma da insanin beynini
yorar. Mecburiyet olmadikça fazla konusmamak dikkatin daha iyi olmasi için
önemlidir.
ZAMANI DEGERLENDIRME : Otobüste, durakta vs. sürekli bir seyler okumali. Yemek
yerken kolay anlasilan kitaplari bitirebiliriz. Bir çay için 1 saat vakit
geçirmemeli. Ya çay içerken bir seyler okumali veya ögrenilecek seyleri
baskalarina sormali veya 5 dakikada çay faslini bitirmeli.
Uygun degildir ama yabancilardan tuvalette dahi yabanci dil ögrenenler vardir.
Japonlar haftada 2 kitap, Avrupalilar haftada 1 kitap bitiriyorlar. Türkiye’de
hiç olmazsa ayda 1 kitap bitiren kaç kisi vardir? Avrupadaki kahvehaneleri yine
Türkler açmistir ve yine Türkler oralarda vakit geçirmektedirler.
TEMBELLIGIN SEBEPLERI : Bazilari tembelligi dikkat ve irade noksanligina
baglamislardir. Düsünme ve tefekkür azligina baglamistir. Genellikle düsüncesiz
insanlar tembeldir. Tembel insanlar genellikle yemeyi, içmeyi, eglenmeyi,
uyumayi düsünürler. Evde pasif rahati seven, her isi baskasina yaptiran aileler
ögrenciler için kötü örnektir. Ögrencinin sinifi arkadaslarinin tembel veya
çaliskan olmasi da durumu etkiler. Bu yüzden herkes kendisine zeki, çaliskan ve
düzenli ders çalisan , prensip sahibi arkadaslar seçmeli. Ögretmenlerin adaletli
davranip davranmamasi, sahsiyeti ve ögretim metodu da talebeyi etkileyen
hususlardandir.
Insan fitratinda kötülüge veya gevsetmeye, tembellige egilim özelligi vardir.
Zira bu sayilan seyler bir güç gerektirmeyen seylerdir. Bazi insanlar yarinlari,
bugünden daha müsait farz eder. Böylece önemli isleri yarina birakir. Oysa bunun
tam tersi olmak, mesela yemek yerine , su içme ve nefes alma. Bunlardan en
önemlisini daha sonraya tehir edebilir miyiz. Aynen onun gibi talebe için en
önemli sey ne ise önce onu yapmali. Her gelen gün kendi mesguliyeti ile gelir.
TEKRAR: Psikoloji “ ANLAMANIN EN IYI YOLU TEKRAR ETMEKTIR.” Der. Tekrarlarin
arasi kisa olmalidir. Yani bugün çalistim, uzun bir zaman geçtikten sonra tekrar
ettim, sanki ilk kez okuyormus gibidir. Biraz çalisip onu hemen tekrarlamali.
Bir arastirmaya göre 5 günde 15 defa tekrar edilmekle bilgilerin unutulmayacagi
belirtilir. Bunda sistem 1. Gün 5 tekrar , 2. Gün 4 tekrar , 3. Gün 3 tekrar ,
4. Gün 2 tekrar , 5. Gün 1 tekrar Kafaniz yorulunca evin içinde bir tur atip
tekrar dersin basina oturmak veya geceleri çalismakta çok önemlidir.
KITAP OKUMA : Kitaplar ömrü uzatmanin en iyi yoldur. Stres insanin ölüm
alarmidir. Kitaplar bitirilemeyecek kadar çoktur. Bu yüzden en lüzumlulari
okunmalidir.
“BIR SEYI BÜTÜN BÜTÜN ELDE EDEMEZSEN , BÜTÜN BÜTÜN TERK ETMEKLE DOGRU DEGILDIR.”
Herkes kafasini tetkik etse beyin kompitürüne nice gereksiz, bos bilgilerin
yerlestigini anlayacaktir. Bu bilgiler insan davranisini etkiler. Eger beyin
kompitüründe %60 iyi bilgiler, %40 bozuk bilgiler yerlestirilmisse o insan %60
iyi davranis sergiler. Bazen % 40’i baski altinda tutup sürekli iyi
davranabilir.
“BASARIYA GIDEN YOL ÇOK ÇALISMAKTAN DEGIL, SISTEMLI ÇALISMAKTAN GEÇER “
Önemli olan etkili, planli olmaktir. Hedef belli olmalidir. Bu degisik zaman
dilimlerine programlanmalidir. Çalisma masanizin üzerine veya duvara “ BU GÜN
ÜNIVERSITEYE HAZIRLIK IÇIN NE KADAR ÇALISTIM” gibi uyarici sözler asmalisiniz.
Yalniz burada sunu dikkat etmeli. Kaldiramayacagi veya yapamayacagi seyleri
program yapmamali.
GRUP ÇALISMASI : En güzeli kollektif çalismadir. Uygun bir mekanda yapilan
karsilikli çalismalar verimlidir. Ama kollektif çalisan mekana önceden çalisip
hazirlikli gelme daha faydalidir. Beraber çalismanin ayri bir zevki vardir.
Fakat arkadaslarla kaynatmamali. Söz vermeli. Gürültü patirti ve tartismali
ortamlar zihni yorar. Huzur içinde, nazik konusmalarla, oyalayici konusmalarla
Lüzumsuz konusmalarla harcatanlar nazikçe uyarilmali.
Yine ders çalismayi isteyip de çalismayanlar da kollektif çalissinlar.
Kendilerine yardimci arkadas bulsunlar. Bazi arkadaslar da bunlara yardimci
olsun. En iyi ders çalisanlar, ders verenlerdir.
Grup seçimi önemlidir. Eger dogru seçim yapilirsa grup baskisi ve sosyal uyum
çalismaya baslamayi kolaylastir, dikkat kopmalarini azaltir.
IYI BIR DINLEYICI OLMAK : Not tutma önemlidir.
1- Egitimin temel sarti olan “ aktif katilim’i” saglar.
2- Unutmayi önler ( Unutma egitimin en büyük düsmanidir.)
Iyi bir dinleyici olmanin temel kurali iyi not tutmak, iyi not tutmanin yolu da
iyi bir dinleyici olmaktir. Dersi derste ögrenebilmek için ögrencinin elinde tek
bir firsat vardir. Söyleneni iyi dinlemek ve not tutmak, bütün duyu organlarini
ögretmene tevcih etmek gerekir.
Bir ögrenci okudugunun %20’sini hatirlar. Önce okur sonra dinlerse %40’ini
okur-dinler ve yazarsa %60’ini hatirlar.
TV- MÜZIK – TELEFON vs : Bu gibi uyaricilarin veya baska bir deyisle
uyutucularin ortadan kalkmasi ders çalisma verimini arttirir. Televizyonun
dügmesini açmak kolaydir ama kapamak zordur. Önce haberler derken sonra
heyecanli filimler vs. devreye girer. Arada reklamlar derken zihin allak bullak
olur. O kafayla çalisarak ögrenilmesi mümkün olan dersler ögrenilmez. Zaman
kaybi da olmus olur.
TEMZILIK : Ara sira banyo yapma kan dolasimini hizlandirir. Zira su vücuda
dokununca damarlar genisler. Tikanmalar önlenir., trafik normale döner. Bazi
büyük insanlarin her gün dus aldigi söylenir.
Insan vücudunda elektriksel iyonlar mevcuttur. Sinirlerde uyanlar bunlara
iletir. Su ise iletkendir. Su ile yapilan temizlikle biriken iyonlar bosaltilir,
rahatlama olur. Kasinti, kas agrilari vs. sicak bir banyo ile geçecektir.
AZ ZAMANDA ÇOK IS YAPMA : Öyle alimler vardir, dogumundan ölümüne kadar yazmis
oldugu kitap sayfalarini yasadigi gün sayisina oranlarsak gün basina 50 sayfa
düsmektedir. Her sayfa yorumlansa bir cilt tutacak kadar muhtevali, derin
yazilardir. Bizler o eserlerden günde 50 sayfa okursak basimiz zonklar.
Ders çalismada orijinallik önemlidir. “MERAK ILMIN HOCASIDIR”. Orijinal seyler
daha iyi akilda kalir. Derslerin hafizada kalmasi için degisik mekanlarda ve
degisik sifreler kurarak çalismak faydalidir. “NE GÜZELDIR” yerine “ NE GÜZEL
YAPILMISTIR” gözlügü ile bakma daha verimlidir. Zira birinde piste yaridan girme
öbüründe bastan baslama vardir. Yaridan giren bosuna kosar, zira bastan
kaybetmistir.
Insanin en kiymetli seylerinden biri zamanidir. Ama tavla oynayan bir kimseye
sorsaniz: “NE YAPIYORSUNUZ ? “ Der ki: “ZAMAN GEÇIRIYORUZ, VAKIT GEÇMEK BILMIYOR.”
Halbuki insan kiymetli seyleri kolayca vermedigi halde o kiymetli vakti nasil
verebiliyor.
YATARAK ÇALISMA : Psikolojik olarak yatagi görme veya uzanma insanin uykusunu
getirir. Tavsiye edilmeyen bir çalismadir, yatakta çalisilmaz. Insan gerekirse
kitabin basinda uyumali ama yatagina gitmemekte direnmelidir. Yillarca basini
bir kanepeye dayayip uzanmadan istirahat edenler vardir. Fakat bir günde 3 cilt
kitap bitirmektedirler.
Fakat yatakta iken uyumadan önce uykuya dalarken çitten atlayan koyunlari hayal
edecegimize o gün gördügümüz konulari tekrar etmek faydali olur.
Psikolojide yapilan arastirmalar göstermistir ki ders çalismaktan sonra
uyulursa, ders çalistiktan sonra normal islere devam etmeye nazaran daha iyi yer
ettigi görülmüstür. Uykuda hazmetme süresi olarak psikolojide tespit edilmistir.
Ögrenci yatmadan önce 10 dk süreyle o gün çalistigi dersleri tekrarlayarak
uykuya geçer ve sabahleyin de bir gece yapmis oldugu 10 dk’lik tekrari yaparak
baslarsa, yaptiklarini korumak açisindan çok önemli bir avantaj saglamis olur.
HIZLI OKUMA : Yavas okumaktansa biraz süratli okuyup çok tekrar yapmak daha
verimlidir. Dudaklari kipirdatarak okumak, okuma hizini düsürür. Tekrarlar kar
topuna benzer. Tepeden asagiya yuvarlandikça büyür, büyüdükçe hizi artar.
DERS ÇALISMA TEKNIKLERI I
(EGITIM SEMINERI)
Sevgili ögrenciler;
Su anda hayatinizin dönüm noktalarindan birindesiniz. Bu günlerde yapacaginiz
çalismalar ; sizin ilerdeki hayatinizda önemli degisiklikler meydana
getirebilecektir. Önümüzde üniversite sinavi gibi bir hedef vardir. Bu hedefe
dogru adim adim ilerlediginiz su günlerde size en çok gerekli olan seylerden
biride çalismaktir. Iyi hazirlanmaniz halinde sinavda en iyi sonucu alacak ve
durumunuza en uygun yere yerlestirileceksiniz.
Üniversite sinavi (ÖYS) hayatinizda önemli bir barajdir. ÖYS’de soru sayisi
fazla oldugundan ; bol çalismayi ve bilgi birikimini gerektirmektedir. Bir
sezonluk bir çalisma döneminde sizinle birlikte bir milyonu askin kisi ayni
çalismayi yapmaktadir. Bu yarista ipi gögüsleyenler süreyi en iyi degerlendirip
; en fazla bilgi birikimini elde edenler olacaktir. Bilgi birikimi ise çalisma
ile elde edilir.
Bu gün çalisma deyince akla hep çok çalisma gelmektedir. Halbuki sonuç alanlar
devamli , dengeli ve etkili çalisma yapanlar olmaktadir. Birçok ögrenci etkili
çalisma metodunu bilmedigi için çok çalismis olmasina ragmen yapamamaktan ,
anlayamamaktan sikayet etmektedir.
II.Seminer; etkili bir çalismanin nasil yapilacagini ögrenmek için
hazirlanmistir. Ülkemiz; gelismekte olan bir ülkedir. Kendini iyi yetistirmis
insan gücüne ihtiyaç çok fazladir. Sizin etkili çalismaniz yalniz kendinize
degil ülkemiz gelecegine de fayda saglayacaktir. Çevrenizde basarili olmus
insanlara baktiginizda hepsinin medotlu çalisma sonunda bu hedefe vardigini
görebilirsiniz.
1) HEDEFLERIN TESBITI
A) HAYATTA GAYENIZ NEDIR ?
Üniversiteye hazirlanan bir ögrenci kendine “hayatta gayen nedir?” sorusunu
sormalidir. Toplumumuzda basarili olmus olanlarina hepsi gayesini bilen ,
hedefini belirlemis kisilerdir. Mevlana “Gayesi olmayanin varligindan süphe
ederim” demistir. Umutsuzlugun , bezginligin , yilginligin en önemli sebebi
hayata bir mana verememe ve hiçbir ideal tasimamadir. Bu durumda olanlar
kendilerine güvenini yitirmis, bos vermislik duygusu ile hareket eden , hayat
boyu huzursuz kimselerdir. Böyleleri kendileri için hayati iskence haline
getirmislerdir. Çevresindekiler basaridan basariya kosarken kendilerinin yerinde
saymalari onlari rahatsiz eder. Huzursuz olurlar ve daima suçu baskalarinda
ararlar. Bunlarda yakinma zamanla bir hastalik halini alir.
Siz toplumda basarili bir insan olmayi onlara faydali olmaktan zevk almayi ,
seçtiginiz bransta yükselmeyi düsünmelisiniz. Bu arada basarilarinizdan dolayi
kimseye yüksekten bakmamali , baskalarini ezerek yükselmeye çalismamalisiniz.
Ülkemizin en çok ihtiyaç duydugu insan tipi kendinden çok toplumu düsünen insan
tipi oldugunu unutmamaliyiz.
Kendi kendinize hayatta gayem nedir? Sorusuna tam cevap vermelisiniz.
B) HEDEF TESBIT ETMENIN ÖNEMI
Bir insanin basarili olabilmesi için önce hedef belirlemesi , buna inanmasi ve
hedefe varmak için ne yapilmasi gerekiyorsa lazimdir. Hedfin tesbit edilmesi ona
uygun hazirliklarin yapilmasinda bir planin çikarilmasini kolaylastirir. Hedef
belli olmazsa plan çikarma ve plana uygun çalisma yapma da mümkün degildir.
Hedef nasil belirlenir?
Bazilari kalabaligin ilerledigi hedefe dogru giderler. Bu yanlistir. Herkesin
kendi durumuna uygun bir hedef olmalidir. Hedefini kalabaliga göre ayarlayanlar
; enerjilerini o hedefe yogunlastiramayacagindan basarili olamazlar.
Dershanelere devam eden ögrencilerden bir bölümü kalabaligin hedefine
yöneldikleri , kendilerinin durumunu dikkate almadan hedef belirledikleri için
sene ortasinda “Ben bu bölümü yapamiyorum. Baska bölüme geçebilir miyim “
teklifiyle gelmektedirler.
Insan ilgi alanina bakmali; nelere ilgi duyuyor, kisilik özellikleri nelere
uygun , yetenekleri hangi isleri basarmaya yetiyor. Bunlari tespit ettikten
sonra üstesinden gelecegine inandigi bir hedefi seçmelidir. Insan bir ise
baslarken ne istedigini bilmeli bu istegi elde etmek için gerekli sartlari
yerine getirmelidir.
“Hedeflerine ulasanlar hedefe varmak için mücadele edenlerdir”
C) NIÇIN ÜNIVERSITEYE GIRMEK ISTIYORSUNUZ?
a) Diploma sahibi olmak için
b) Askerlikte rahat etmek için
c) Kültürlü bir kisilik kazanmak için
d) ........ meslegini elde etmek için
e) Ideal için
f) Ailem veya çevrem öyle istedigi için
g) Kazançli bir meslek elde etmek için
h) Zevkle çalisacagim tatmin olacagim bir meslegi elde edebilmek için vs.
Üniversite girisinde hedefinizin ne oldugunun belirlemeniz gerekir. Böylece elde
etmek istediginiz sonuca göre bir okulu seçmeniz ve de ona göre hazirlik
yapmaniz gerekir.
Yukaridaki seçimlerden bazilari hayattaki basariyi engelleyecek rasgele
seçimlerdir. Siz basarili olmanizi saglayacak hedeflere yönelmelisiniz.
D) NIÇIN ............... MESLEGINI SEÇIYORSUNUZ ?
a) Kisiligime uygun oldugu için
b) Yeteneklerim ancak buna elverdigi için
c) Ancak burayi kazanabilecegim için
d) O meslegi sevdigim için
e) Temiz rahat bir meslek oldugu için
f) Idealime uygun oldugu için
g) Ailem o meslegi istedigi için vs.
Meslek seçiminde neye dikkat ediyorsunuz, seçtiginiz meslek size uygun mu? Kendi
durumunuzu arastirip uygunlugunu tespit ettiniz mi ?
Sehir seçiminizi, Okul seçiminizi, Meslek seçiminizi ilgi alaninizi , Kisilik
özelliklerinizi , yetenekleriniz imkanlariniz dikkate alarak yaptiniz mi?
Bütün bunlar belirlendikten sonra üniversite hazirlikta hedefiniz tespit
edilmistir. Geriye bu hedefe nasil ulasilacagi kalmistir.
Hedefe ulasmada da planlama önemlidir.
Sonuç
Yukaridaki bölümde anlatilanlar gösteriyor ki hedef tespiti çok önemlidir.
Basarili olanlar hedeflerine tespit ettikleri süre içinde ulasanlardir. Basari
hedefi belirleme ve bu hedefe dönük plan yapma ile elde edilebilir.
Herkes hedefine ulasamaz. Ancak hedefine ulasanlarin tamami hedefleri
dogrultusunda gayret gösterenler arasindan çikar. Hedefin kalabaligin gittigi
dogrultuda degil sizin durumunuza uygun olmasi düsünülmelidir.
Hedef belirlerken kendinize
10 sene sonra nerede olmak istiyorum.
5 sene sonra nerede olmak istiyorum.
1 sene sonra nerede olmak istiyorum.
Sorularini sormali ve zamani daha da yakinlastirip uzun zaman dilimi ve kisa
zaman dilimi için hedef seçmelisiniz.
Hedefiniz sizi çalismaya motive eder.
Hedeflere o ugurda düzenli gayret gösterirse ulasibilir.
Her gün hedef istikametinde bir adim atin. Adimin küçük olmasi sizi ümitsizlige
sevk etmesin.
2. DÜZENLI ÇALISMA IÇIN PLAN YAPMALI
A) PLAN YAPMA
“Bütün basarilarimi islerimi vaktinde yapmama borçluyum” ( Nelson)
Plan yapma gelecegini bu günden hazirlama demektir. Plan yapma zamanin
kullanilmasinda israfi önler. Hayati verimli hale getirir.
Örnek :
- Plan yaparken hedefinize dikkat edin. Ne olmak istiyordunuz ?
- Mülkiyeli
- Mülkiyeli olmak için hangi okulu kazanmalisiniz ?
- Siyasal Bilgiler Fakültesi
- Siyasal Bilgiler Fakültesi kaç puanla ve hangi puan türüyle ögrenci aliyor
?
- ............. puaniyla ve sosyal puaniyla ögrenci aliyor
- ............. puan almak için hangi derlere çalismaniz gerekiyor ?
- Matematik , Türkçe , Sosyal Bilgiler derslerine çalismaliyim.
- Matematikten kaç ? Türkçe’den kaç ? Sosyal Bilgilerden kaç? Net biraktiniz
?
- Hangi konularda hazirliklariniz yeterli? Hangi konularda vasat? Hangi
konularda hazirliginiz yok? Bunlari belirleyerek planinizi yapmalisiniz.
Mesela : Siyasal Bilgiler Fakültesine girmek için matematikten en az
............ soru yapmam gerekiyor. Bu kadar soruyu yapabilmek için de
.......................... konularindan hazirliklarini tamamlamali , bu
konulardan ..................., .............. ,..................... kitaplari
incelenmeli ve örnek sorulari çözmeli .................. kitaplari bitirmeliyim.
Türkçeden ; ÖYS sinavlarinda en az ......... net soru yapmaliyim. Bu neti
yapabilmek için ...............,...........,........... kitaplarini
............... tarihine kadar bitirmeliyim. Türkçe ( düsünme) yetenegimi
gelistirmek için ...........,.........,......... kitaplarini okumaliyim.
Sosyal Bilgilerden ; ÖYS sinavlarinda en az ..... net soru yapmaliyim. Bu neti
yapabilmek için ................,..............,........... kitaplarini
.................. tarihine kadar bitirmeli Dersanede dagitilan fasikül ve
testleri ........................ tarihine kadar çözmeliyim.
Bütün bunlar belirlendikten sonra sira senelik , aylik , haftalik ve günlük
planlarin çikarilmasina gelmistir.
Bir sene sonra ........ kitaplari bitmis olacak ÖYS denemelerinden ........
kadar puan alacak ve Siyasal Bilgiler fakültesini kazanma sansimi zorlayacagim.
Bir ay sonra ............ kitaplarini ve ........... konularini bitirmis
olacagim.
Bir hafta sonra ............ kitabinin ............. sayfasina gelecek .........
konulari bitirmis olacagim.
Bundan sonra is günlük plan yapmaya ve de aldiginiz çalismalari günlük dilimlere
bölmeye gelmistir.
Daha sonra bu çalismayi günün hangi saatlerinde yapacaksiniz. Bir plan yaparak
yerlestiriniz.
Bütün bu çalismalardan sonra günlük , 1 haftalik , 1 aylik 1 yillik hedefleriniz
belirlenmis bu hedefe uygun planlar yapilmis olur.
Bundan sonra is plani uygulamaya kalmistir.
Yaptiginiz plana mutlaka uymalisiniz. Çünkü planinizda yapacaginiz her
degisiklik sizi yeni degisiklikler yapmaya zorlayacaktir. Planinizi uygulamanizi
engelleyecektir. Devamli kendinize yeni mazeretler bulmaya baslarsiniz.
- Bugün Pazar biraz dinleneyim nasil olsa vaktim çok.
- Su televizyon filmini de seyredeyim sonra çalisirim.
- Bugün ......... takimin maçi var onu seyredeyim planimi yarin uygularim.
- Arkadaslarim gelmis, onlari kirmamaliyim, onlarla beraber çikmali sonra
çalismaliyim.
- Su anda yoldan geldim yorgunum dinleneyim sonra çalisirim.
- Misafirlerimiz var onlara karsi ayip olmasin .............. gibi
bahanelerle devamli planiniz aksayacaktir.
B) SENELIK PLAN
Senelik plan yapabilmeniz için elinize büyük boy bir takvim almalisiniz.
Takvim üzerinde çalismaya zaman ayiramayacaginiz günleri belirlemelisiniz. (
Bayram günleri , özel programlarin olacagi günler) Takvimde aksama kadar müsait
oldugunuz ögleden sonra müsait oldugunuz günleri tespit etmelisiniz.
Takvimdeki günleri aylik dilimlere bölün , her ay çalisma için ne kadar vakit
ayirmaniz gerektigini tespit edin. Bunu haftalik dilimlere ayirmis bir takvim
bulunmaktadir.
Bir sene sonraki hedefiniz belli idi. Burayi kazanmak için çalismaniz gereken
kitaplarin, testlerin bir ögretmen yardimiyla veya kendiniz çikariniz.
Bu listeyi çikarirken hedef olarak seçtiginiz seyler. Bir senelik ne ise onlari
düsünmeli önem derecesine göre o isleri senelik planda ele almalisiniz.
Okulu bitirmeniz için gerekli çalismalariniz çikarilmali varsa yabanci dil
kursunuz için gerekli çalismalar tespit edilmeli ve bu çalismalarin seneye ,
haftaya , güne göre dagilimlari yapilmalidir.
C) AYLIK PLAN
Bir senelik hedefinizi belirlediniz. Takvimde çalismaya zaman ayiramayacaginiz
günleri tespit ettiniz. Onun disinda kalan günleri aylik dilimlere ayirdiniz.
Simdi de çalismaniz gereken seyleri aylik parçalara ayiriniz. Her bir dersten ,
bir konudan , her bir kitaptan , okul derslerinden , yabanci dil çalismalarindan
yapmaniz gerekenleri aylik parçalara ayiriniz. Her bir parça ya düsen konulari
takvimiz ine isleyiniz.
Her ayin bitiminde planinizi ne kadar uyguladiginizi kontrol ediniz. Diger aya
sarkma olmamasina özen gösteriniz. Sarkma varsa planinizda yapmaniz gereken
küçük degisiklikleri yapiniz.
D) HAFTALIK PLAN
Aylik planda bu ay yapmaniz gerekenleri ele alin ve haftalik dilimlere bölünüz.
Bu ayirma islemini yaparken çalisma yapamayacaginiz günleri dikkate alarak
mümkün mertebe gerçek bir plan yapmaya çalisiniz.
Bos oldugunuz günleri , özel yazilarinizin oldugu diger islere bakamayacaginiz
günleri dikkate alarak mümkün mertebe gerçek plan yapmaya çalisiniz.
Artik elinizde bir hafta boyunca kullanabileceginiz zaman ve yapmaniz gereken
isler vardir. Bunlarin istediginiz gibi günlere dagilimini yapabilirsiz.
Çalisma yaptiginiz haftalarda planinizda sarkma varsa bir sonraki haftadaki
planinizi o sarkmayi telafi edecek sekilde ayarlamalisiniz.
E) GÜNLÜK PLAN
“Sebat et genç dostum sebat et damlaya damlaya göl olur. Ayni noktaya düsen
damlaciklar zamanlar mermeri deler”
( Ali Fuat Basgil)
Bazi ögrenciler bir günde yapilacak çalisma önümdeki isler için ne ise yarar?
Yapilacak bu kadar is su kadar çalismayla hallolur mu? Diye düsünürler. Halbuki
her gün yapilacak az çalisma önünüze bir sene sonunda dag gibi bir çalismayi
çikaracaktir.
Günlük plan yapilirken uyku saatinizi , uykudan kalkis saatinizi ,okulda ,
yollarda , eglenme , dinlenme , gezme ve sporla geçecek süreyi , TV seyrederken
geçecek süreyi , yemek için ayrilan süreleri , okul dersleri için , üniversite
hazirlik için ayiracaginiz sürekli tam olarak belirlemelisiniz.
Yukaridaki saydigimiz isleri planlarken , hedefinizi dikkate alip öncelik
sirasina göre isleri siraya dizmelisiniz. Hedefiniz Hukuk Fakültesi girmek ise
ve bunu kazanmaniz için her gün en az 2 saat süre ile çalismaniz gerekiyorsa ;
planinizda mutlaka o süreyi ayirmis olmalisiniz.
Günlük plan çikarirken 1 yillik , 1 aylik , 1 haftalik hedefler belirlenmis
olmali. O hedefe uygun olarak 1 güne düsen çalisma miktari bilinmelidir.
Haftalik hedefinizde belirlenmis olmalidir.
Haftalik hedefinizde belirttiginiz seyleri günlük dilimlere bölünüz.
Öncelik sirasina göre dizdiginiz isleriniz için günlük planda ayirmaniz gereken
süreleri tespit ediniz ve haftalik hedefe uygun olarak günlük planiniza
yerlestiriniz.
Ders çalisma saatlerinizi mümkün mertebe yorgun olmayacaginiz saatlere denk
getirmeye çalisiniz.
Günlük Plan Yapma
Plan yaparken dersinizin olmadigi bos bir günü seçti iseniz. O gün yapmaniz
gereken seyleri alt alta yaziniz.
- Üniversiteye hazirlanmak
- Ingilizce dersine hazirlanmak
- Fizik yazilisina çalismak
- Gazete okumak
- Basketbol oynamak
- TV seyretmek
- Dinlenmek
Bu yapmak istediginiz seyleri önem derecesine göre siralayiniz. Her biri için
ayirmaniz gereken zamani belirleyiniz. Bu islerin hepsini ayni güne
sigdiramiyorsaniz, hedeflerinize uygun çalismalari ele alip daha az etkili
olanlari elemelisiniz.
Bazilari bugün TV seyretmeyi tercih eder. Çünkü takiminin bugün maçi vardir.
Bazilari gazetede takip ettigi diziyi mutlaka okumak ister. Bazilari için yazili
önemlidir. Çünkü kurtarma yazilisidir. Öyleyse bir isin önemi konusunda karari
kendiniz vermelisiniz. Bu hedeflerinizle çatismamalidir.
Günlük Plani Aksatan Faktörler
1. Televizyon Bagimliligi
2. Spor bagimliligi
3. Kiramadiginiz arkadaslariniz
4. Aileniz
5. Ders çalismaya oturamamak
6. Misafirleriniz
“Bir günde bir zamanda yapman gereken isi ertesi güne birakma. Her günün isi
kendine yeter.”
( Ali Fuat BASGIL)
F) PLANIN AKSAMASINI NASIL ÖNLEYEBILIRSINIZ ?
1. Televizyon Bagimliligi :
Bu bagimliliktan kurtulmak için iradenizi zorlamalisiniz. Televizyon seyretmeden
duramiyorsaniz günlük planinizi yapmadan önce televizyon programlarini gözden
geçirin. Mutlaka izlemeniz gerekenler ( Çok önemli bir haber programi gibi)
varsa onlari tespit edin ve yalnizca o programi seyredip kalkin.
Program bitiminde sizi uyaracak bir yol bulun.
( Mesela : Televizyonun üstünde günlük programi asin, ailenizin sizi uyarmasini
isteyin , çalar saati program bitimine ayarlayin vs)
Eger seyredeceginiz çok kisa ise ayakta seyredip program bitince oradan
uzaklasin. Mutlaka izlemeniz gereken programlari günlük planinizda öyle
ayarlayin ki; Ders çalismaktan yoruldugunuz , dinlenme ihtiyaci hissettiginiz
saatlere rastlasin.
Böylece televizyon seyretmeyi çalismaniza karsilik kendi kendinize verdiginizi
bir ücret haline getirin.
2. Spor Bagimliligi :
Spora merakiniz olabilir. Ancak bu merak sizin programinizi aksatmamalidir.
Programiniz aksiyor ise bu konuda asagidaki tedbirleri almalisiniz.
Eger kendiniz spor yapiyorsaniz spor yapma saatlerinizi yoruldugunuz vakitlere
göre ayarlayiniz. Ders çalismadan yorulup ara verdiginizde gevsemeyi saglamak
için sporu kendinize ödül olarak veriniz.
Spor yaparken asiri yorgunluk ders çalismanizi engelliyecegi için asiriya
kaçmamalisiniz.
Spora ayirdiginiz vakti planinizda mutlaka belirtiniz.
Kendiniz yapmayip seyirci olarak radyo ve TV’den izliyorsaniz izleme
saatlerinizin dinlenme saatlerinize rastlamasina özen gösteriniz.
3. Kiramadiginiz Arkadaslariniz :
Ögrencilerin planlarini en çok zorlayan konu kiramayacaklari arkadaslarin
davetleridir. O arkadaslariniza karsi hayir diyemediklerinden yakinirlar.
Bu problemi çözmek de yine ögrencinin elindedir.
Eger arkadaslarini kaybetmek istemiyorsa onlarla beraber olacagi zamani önceden
belirleyip kendi onlari davet etmelidir. Böylece hem onlari memnun eder. Hem de
planinizi bozmamis olur. Arkadaslarinizla beraber olacak kadar planimda bosluk
yok diyorsaniz. O zaman birkaç günlük bosluklari bir araya getirip belli bir
güne yigarak arkadaslariniza randevu verebilirsiniz.
Ayrica arkadaslarinizin hepsine planli hareket ettiginizi kabul ettirmeli ve
rast gele anlarda çagirmamalarini nazikçe saglamalisiniz.
Ortak ders çalisacaginiz bir arkadas grubunuz olmasi en iyi durumdur. Onlarla
beraber bir evde veya dersanede ders çalisma hem çalisma hem dinlenme adina iyi
bir gelismedir.
Zaman zaman size ikram yapiyorum derken anneniz vaktinizi aliyor olabilir. Küçük
kardesiniz sizden kendisi ile ilgilenmenizi isteyebilir.
Bütün aile fertlerini planinizda israrli oldugunuzu kirmadan inandirmalisiniz.
Ilk günler siz yadirgayabilirler. Iyi yapiyorum derken size zarar verdiklerinin
farkinda degillerdir. Ancak sizi yadirgayabilirler. Iyi yapiyorum derken size
zarar verdiklerinin farkinda degillerdir. Ancak sizin sebat etmeniz halinde size
alistiklarini göreceksiniz.
Israrlarini sizin zarariniza olduguna onlari inandirmalisiniz. Yine de onlarla
yemekte dinlenme aninda ilgilenmeyi oturup sohbet etmeyi ihmal etmemelisiniz.
4. Evinize Gelen Misafirler:
Eger çok misafir gelen bir aile yapisina sahipseniz günlük planiniz sik sik
delinebilir. Bu durumda misafirlerle sizin olmamaniz halinde aileniz
ilgilenebiliyor ise odanizin kapisini kapali tutup olmadiginiz intibasini
verebilirsiniz. Çalismaniz bitip de dinlenmeye baslayacaginizda yanlarina
çikarak onlari memnun edebilirsiniz.
Bunu yapmaniz evinizin durumu için mümkün degil ise, Bu surumda çalismalarinizi
evde dgil de daha müsait yerlerde , dershanede , arkadaslarinizin evinde
yapabilirsiniz.
5. Ders Çalismaya Baslayamamak:
Bazi ögrenciler plan yaparken ancak bu plani bir türlü uygulayamazlar. Bunun en
büyük sebebi olarak ta ders çalismaya bir türlü oturamadiklarini söylerler.
Bu durumdakiler genellikle zamaninda plan yapmadiklari için yapmasi gereken
isleri yigilmis nereden baslayacaklarini bilemeyenlerdir.
Ancak hiç çalismamak hiç baslamamak islerin daha da artmasina sebep olur. Bu
sonucu düsünerek az da olsa planli bir çalismaya baslamak gerekir.
Bu kadarlik çalisma ile benim derslerim halledilemez demeyin. Her gün
yapacaginiz azar azar çalismalarin birikip önemli bir sonucu doguracagini
unutmayin.
“Çalismak için müsait gün ve saat bekleme. Belki her gün ve her saat çalismanin
en müsait zamanidir."
( Ali Fuat BASGIL)
SONUÇ :
1 yillik, 1 aylik, 1 haftalik ve bir günlük planlarinizi yapmalisiniz. Günlük
plan için günün her diliminde yapmaniz gerekenleri ona yazmalisiniz. Ajandaniz
karsinizda durmali hangi saatle neler yapacaginizi gözden geçirerek planinizi
uygulamalisiniz. Planda aksama yapmamalisiniz. Planiniz hayallere degil
realiteye uygun olmalidir. Uygulanabilir olmali. Irademizle plani uygulamaya
zorlayabilmelisiniz.
Verimli çalismanin yapilabilmesi lüzumsuz vakit kaybinin önlenebilmesi için
asagidaki hususlara dikkat edilmesi gerekir :
A) Çalisma yerimiz nasil olmali ?
B) Çalismayi engelleyen seyler ortadan kaldirip baslayabilmeli ve çalismayi
sürdürebilmeli.
C) Ögrenmede ders dinlemenin önemi
D) Okuyarak ögrenmenin metodlari
E) Hizli okuma ne kazandirir?
F) Unutkanligi nasil yeneriz ?
G) Tekrar etme ne kazandirir?
H) Hafizayi nasil kuvvetlendirebiliriz ?
Simdi bu hususlari sirasiyla tek tek inceleyelim.
A) ÇALISMA YERIMIZ NASIL OLMALI :
Çalismaya kolay baslanabilmesi fikrin dagilmamasi zaman kaybinin önlenmesi
çalismanin saglikli sürdürülebilmesi için çalisma odasi düzenlenmelidir. Çalisma
odanizdaki esyalar sizin ilginizi dagitacak sekilde olmamalidir. Odaniz sabit
olmali , sade dösenmis olmalidir. Çalisma yaptiginiz masaniz cama çok yakin
olmamali disaridaki seylerin ilginizi dagitmasi önlenmelidir. Masaniz isik
karsinizdan gelecek sekilde konulmalidir. Odaniz sik sik havalandirilmali ,
oturacaginiz sandalye ve masaniz sizi uykuya sürükleyecek kadar çok rahat
olmamalidir. Çalisma yeriniz yatmaya müsait olan divan ve çek yat gibi bir yer
olmamalidir.
Masaniz daginik olmamali odanizda aradiginizi hemen bulabilmelisiniz. Odaniza
fazla sicak ve karanlik olmamali. Gürültüden uzak olmali. Sadece sizin
kullandiginiz bir yer olmali (Mümkünse)
Odanizda çagrisimlarla hayal kurmanizi saglayacak esya bulunmamali, eviniz bir
odanin sizin için ayrilmasina müsait degilse , bir köseyi çalisma kösesi olarak
hazirlamalisiniz.
Çalisma masaniz oturdugunuzda sizi ders çalismaya sürüklemelidir. Mümkünse
çalisma masanizda çalismanin disinda isler yapmamalisiniz. Çalisma aninda
kullanilacak malzemeler masanizda hazir bulunmalidir. Yatili okullarda çalisma
alanlari kütüphaneler , etüt salonlari ve okuma salonlaridir. Evinde çalisma
için ortam bulamayanlar kütüphane ve okuma salonlarinda çalismayi
denemelidirler.
Bütün yukarida anlatilanlara dikkat ettiyseniz sartlarin sizi çalismaya
zorlamasi için bazi tavsiyelerimiz oldu. Bilhassa ders çalismaya oturamiyorum
diyenler için çalisma ortami nasil olmali anlatmaya çalistik. Ancak bu tür
seylere bazilari için hiç gerek olmayabilir. Onlar her ortamda ders
çalisabilirler. Bu durumda olanlar Ali Fuat Basgil’in su sözünü uygun hareket
edenlerdir.
“Çalismak için müsait yer ve köse arama. Bilki her yer köse çalismanin en müsait
yeridir.”
B) ÇALISMAYA BASLAMAK VE DEVAM ETTIRMEK
1) Çalismaya Baslamak:
“Insanlik alemi basarilarini akil ve zekadan çok iradesine ve cesaretine
borçludur.”
Çalismaya baslanabilmesi için insanin çalismaya ruhen hazirlanmasi gerekir.
Çalisma yasak savma kabilinden olmamalidir. Insan hayatinin en büyük düsmani
umutsuzluk ve bezginliktir. Ögrencileri çalismaktan alikoyan genellikle bu
duygulardir.
Basarili bir insan olmayi istiyorsaniz kendinize güvenmeli, iradenize hakim
olmali, ümitsizlikten uzaklasmali, azimle gayretle düzenli bir çalismaya
baslamalisiniz.
Çalismaya baslamak için hayal kurmadan , endiseye kapilmadan , dikkat dagitacak
seylerden uzaklasarak , çalisma ortaminizi iyi düzenleyerek iradenizi
zorlamalisiniz. Hedeflerinizi sik sik hatirlatmali kendinizi motive etmelisiniz.
2) Çalismayi Devam Ettirmek :
Çalismanin devam ettirilmesi için insan fikrinin dagilmasina sebep olan
faktörlerin ortadan kaldirilmasi gerekir. Ders çalismaya tam baslamisken
masanizdaki bir cihaz , karsinizdaki bir resim , pencereden gözlediginiz bir
olay sizi hayal aleminize götürüp çesitli çagrisimlar yaptirabilir. Bunu
önleyebilmek için daha önceki bölümde temas ettiginiz fikrinizin dagilmasini
saglayacak faktörleri ortadan kaldirmaniza gerekir. Yine de kendinize .....
dakika ders çalisayim 15 dakika hayal kurmak için mükafat verecegim
diyebilirsiniz. Keza hayallerinizin bitmesini bekleyip sonra çalismaya baslamayi
deneyebilirsiniz. Hayallerinizden kurtulamiyorsaniz yerinizi , oturusunuzu
degistirerek uzaklasmaya çalisabilirsiniz. Ayrica çalismanin devam
ettirilmesinde en önemli engellerden birisi de ögrencinin tasidigi endiselerdir.
Bu kadar dersi nasil halledecegim. Yeteri kadar vaktim yok. Bu konular zor gibi
endiseler çalismaya devami engeller.
Kendi Kendinize düsündügüm endiselerim benim isimi kolaylastiriyor mu? Basarili
olmama yardimci oluyor mu? Yoksa kendi kendimi daha zor duruma mi sokuyorum ?
seklinde sormali ve hedefe varmaniza engel olan bu endiselerden siyrilmalisiniz.
Bu engelde uzanarak çalismaya kalkismaktir. Uzanma hali gevsemeyi arkasindan da
uykuyu getireceginden çalismayi devam ettirmenizi güçlestirir.
Televizyon seyrederek veya müzik dinleyerek de ders çalisma yapilmamalidir.
Çünkü ders çalisma dikkat gerektirir. Insan dikkat gerektiren bir seyi dikkat
dagitacak seyle birlikte yapmasi mümkün degildir ya müzik dinlenir ya da ders
çalisilir. Hele televizyon görüntülü oldugu için onda dikkatin dagilmasi
digerine göre daha kolaydir. Çalismanizi devam ettirmenizi engelleyecek bütün
faktörleri ortadan kaldirip planinizi uygulamalisiniz. Bazi ögrencileri de
aliskanliklari çalismaktan ali koyar. Ahmet Hasim “Insanlarin en zalim efendisi
aliskanliklaridir” demistir. Aliskanliklarinizi planiniza uydurmaya
çalismalisiniz. Diger plani aksatan faktörleri hatirlayiniz.
C) DINLEYEREK ÖGRENME
Bazi ögrenciler dersi dinleyerek daha kolay ögrendiklerini söylerler. Iyi bir
dinleyici olma basarida önemli rol oynar. Dinleyerek dersin iyi anlasilabilmesi
için; ögrencinin o günkü konuya önceden hazirlik yapmasi sarttir. Hiç olmazsa
konu ile ilgili temel kavramlara yabancilik çekmemesi gerekir. Ayrica ön
hazirlik yaparken konunun ana hatlari neler? Konu ile ilgili hangi terimleri
ögrenmeliyim? Konunun ana fikri nedir? Konudan hangi fikri çikabilir. Bunlari
kendi kendinize sormalisiniz. Derste ögretmeninize sorulmak üzere soru
çikartmalisiniz. Ögretmeninizi ders dinlerken dikkatle onu takip etmeye
ilginizin baska yerlere kaymasini önlemeye çalismalisiniz.
Bir konuda anlatilanlari not alma size yardimci olacak ilginizin dagilmasini
önleyecektir. Not tutarken konunun ana fikrini yari fikirlerini sizin
düsündüklerinizle karsilastirarak bulmaya çalisin. Ögretmeninizin vurgu yaparak
, tekrar ederek , önemli diyerek anlattigi seylerin altini çizerek diger
notlarinizdan ayirmaya çalisin. Ögretmeninize konu anlatirken önceden
çikardiginiz o bölümle alakali sorulari sorun. Bu hem sizin hem de
arkadaslarinizin dersi anlamalarini kolaylastiracaktir. Ögretmeniniz daha canli
ders anlatacaktir.
Not tutmaniz dinlediginiz seyleri aklinizda kalmasini saglar.
D) OKUYARAK ÖGRENME
Dinleyerek ögrenmenin yaninda okuyarak ögrenme de önemli bir hazirlanma
metodudur. Bir dersi veya kitabi okumaya baslamadan önce önsözünü konu ise
özetini okuyarak ise baslayin. Önsözde veya özette konunun tamaminin ana fikri
genellikle belirtilmis olacagindan bölümleri ana fikre göre degerlendirme
firsati bulursunuz. Okuyacaginiz konunun ana basliklarini gözden geçirin böylece
konunun bölümleri hakkinda genel bilgi sahibi olabilirsiniz. Daha sonra
bölümleri sirayla okumaya baslayin. Okudugunuz bölümde ana fikirler olabilecek
olan kisimlarin altini çizin veya not alin. O bölümün vermek istedigi tema nedir
? Kendi kendinize sorun ve bulmaya çalisin. Bazi bölümlerin altini çizme kitabi
bir daha okumak istediginizde tamamini okuyarak vakit kaybetmenizi engelliyecegi
için faydalidir. Not tutma hem okuyarak hem de dinleyerek ögrenmede oldukça
önemlidir. Bu okurken veya dinlerken dikkatinizin dagilmasini önleyecektir.
Konuya konsantre olmanizi saglayacaktir. Ögrenilen konunun aklinizda kalmasi
kolaylasir. Vurgulanan kisimlari defterinize farkli renkli kalemlerle yazarak ,
yildiz koyarak altini çizerek belirtiniz.
Tuttugunuz notlarinizdan çok çok önemli buldugunuz size devamli lazim olacak
seyleri cebinize girecek küçük kartlara yazarak yaninizda tasiyarak. Herhangi
bir yerde beklerken cebinizden çikarip bakmak suretiyle tekrari mümkün hale
getirebilirsin. Okudugunuz kismi kendi kendinize anlatarak çalismalarinizi
pekistirebilirsiniz. Kendi kendinize yüksek sesle soru sorup cevaplayarak da
tekrar islemi yapilabilir.
E) HIZLI OKUMA
Toplumumuzda hizli okunan seyin anlasilmayacagi ; Bir konunun anlasilabilmesi
için yavas yavas okunmasi gerektigi , hizli okunan bir seyin çabuk unutulacagi
fikri yaygindir. Halbuki okuma aninda ; dikkat toplanirsa anlama yavas okunandan
daha iyi olmaktadir. Hizli okumanin kazandirdigi avantajlardan biri dikkati
toplamayi kolaylastirmasidir. Bu arada okunan süre kisalir yalnizca önemli
görünen konulara dönülerek randimanli bir sonuç alinabilir. Bazilari vasat hizli
okumayi insan tabiatina daha uygun bulduklarindan bunu ölçü kabul eder ve hizli
okumada randimanin düsecegini söylerler. Halbuki vasat hiz normal degil, egitim
noksanligindan gelen yanlis bir aliskanliktir. Sesli okuyarak okuma hizi
yavaslatacagi için ; hizli okumak isteyenler sesli okumaktan vazgeçmelidir.
Çünkü okuma hizi konusma hizindan yüksek oldugundan hiz yavaslar. Ayrica birde
telâffuz etme hizi yavaslatacaktir.
Okuma ananda göz düz bir çizgide gidip geldigi zannedilir. Halbuki göz
siçramalari hareket etmektedir. Çünkü göz sabitken okuma islemini gerçeklestirir.
Bir kelime okurken durur. ( Sabitlesme) sonra siçrayarak diger kelimeye geçer.
Hatta bazen geri döner bazen üst satira atlama yapabilir. Okuma aninda geri
dönmeler anlamadim zanniyla yapilir. Siçrama hareketleri aninda göz bir süre
sabit kalir. Sonra diger kelimeye geçer Bu sabitlesme süresi okuma hizini
düsürür. Hizli okuma aliskanligi kazanan birinde bu sabitlesme süresi
kisaltilmistir. Ayrica normalde her kelimede bir siçrama aliskanligi
kazanilmisken : Her üç dört kelimede bir siçrama yaparak bir satirdaki siçrama
ve sabitlesme sayisi azaltilabilir. Geri dönmeler engellenerek okuma hizi
arttirilir. Bütün bu islemler sonucu göz daha az siçrar daha kisa süre sabit
kalir. Böylece okuma hizi artar. Normal bir insan dakikada 200-300 kelime
okurken hizli okuma aliskanligi kazana biri dakikada 600-800 hatta 1000 kelime
bile okuyabilir.
Hizli okumada sesli okuma hizi yavaslatir ancak parmakla takip etme hizi
azaltmaz. Hatta gözün egitiminde göz hareketlerine yardimci olacagi için hizli
okuma aliskanligi kazanmada yardimci bile olabilir.
F) UNUTKANLIGI YENME
“Unutmada zaman degil zaman içinde gerekli çabanin gösterilmemesi rol
oynamaktadir”
Ögrenmenin unutmak gibi olumsuz bir yönü vardir. Çesitli konulari hatirda
tutabilme orani ayni degildir. Ögrendiklerinizin yariya yakin kismi 24 saat
içinde unutulmaktadir. Dörtte üçe yakin kismi ise 48 saatte hafizamizdan
çikmaktadir. Hafizanin bu durumunu bilen birinin ümidi yikilabilir. Hatirlama
olayi konuya gösterilen ilgiye ve tekrara bagli olarak degismektedir. Yine
okunan bir parçanin baslangicinda ve sonundaki kisimlarinin daha iyi
hatirlandigi tespit edilmistir.
Hatirlamayi kolaylastirmak için hafizaniza dinleme firsati vermelisiniz çalisma
süreniz 30 dakikadan az ve 2 saatten fazla olmamalidir. 1. Konuya adaptasyon
saglanamadan bitecegi için 2. De ise zamanla ilgi azalacagi için zararlidir.
Unutkanligi yenmede dinlemenin saglanmasi kadar , tekrar etmenin de önemi vardir.
G) TEKRAR ETME
Tekrar edilmeyen bilgi ile ögrenilmemis bilgi arasinda pek fark yoktur.
Tekrarlar mümkün mertebe fazla aralik verilmeden yapilmalidir. Konu dilimlere
ayrilmali ( 30 dk) o dilim bittiginde 10-15 dk lik bir tekrar hemen vakit
geçirmeden yapilmalidir. Konunun yerlesmesi isteniyorsa bir gün sonra yeniden
tekrar edilmelidir. Bu tekrar birkaç dakikalik bir sürede bitecek sekilde
olabilir. 3. Tekrar etme islemi bir hafta on gün içinde islemleri sizin an fazla
yarim saatinizi alir. Ancak birkaç saatte hazirladiginiz çalismalarinizin bosa
gitmesinin önlenmesi tekrar etmek için ayiracaginiz bu yarim saate baglidir.
Tekrarlar zamaninda yapilirsa bilgiler her defasinda yeni ögreniliyormusçasina
vakit alici olmaz. Zamaninda yapilmamasi halinde hem vakit kaybiniz olur hem de
sikici olacagindan çalisma azminiz kirilir , ilginiz azalir. Bugün çalistiginiz
bölümlerin yatmadan önce tekrari yapmayi ihmal etmeyin. Unutma en çok uyku
aninda olmaktadir.
Tekrar yapilmazsa temel bilgiler unutulacagindan arkadan gelen bilgileri anlamak
zorlasir.
H) HAFIZAYI KUVVETLENDIRME
Unutma ya konuya dikkatli egilmeden, ya da tekrar etmeden kaynaklanmaktadir. O
halde hafizayi kuvvetlendirmek için çalisilan konunun üzerine iyi egilinmesi,
dikkatin yogunlastirilmasi ve zamaninda düzenli tekrarlarin yapilmasi
gerekmektedir. Okuyarak hazirlananlarda not tutarak çalisma , notlari temize
geçme ana fikirleri küçük kartlara yazip ara ara bakma hem ögrenmeyi hem de
hafizada tutmayi kolaylastirir. Hafizanin güçlenmesi çok tekrarla mümkün olur.
Konu adeta ezberlenmis gibi belleginize yerlesir. Bu yolla ögrenme ise
bilgilerin unutulmasini önler. Hafizayi güçlendirir. Bazi seyleri ezberlemede
zorlaniyorsaniz kisaltmalari kullanabilirsiniz. Okullarda kimya derslerinde
(H2SO4) için söylenen cinsten çagrisim yaptiracak seyleri kullanabilirsiniz.
Ögrenilen seylerin günlük yasaminizda kullanilmasi da hafizanin kuvvetlenmesine
yol açar.
Siz kendinize göre kolaylastirici yollara bularak ögrenilen bilgilerin
hafizanizda yerlesmesini saglayabilirsiniz.
SONUÇ
“Basari etkili çalismadan geçer” le konumuza baslamistik. Etkili çalisma
yapabilmek için ;
- Önce hedeflerin tesbit edilmesi
- Sonra hedefe uygun plan yapilmasi
- Sonra da plan uygun olarak etkili ve verimli ders çalisma yapilmasi
konularini inceledik.
Bundan sonra da bir ögrenci nasil ders çalismali konusunu inceleyecegiz.
DERS ÇALISMA TAKTIKLERI
a) Matematik Dersini Nasil Çalismaliyiz?
Son sinif düzeyinde iseniz okulda ögretmeninizin anlattigi konulari dinleyerek
ögrenmede ele alinan hususlara dikkat ederek izlemeye çalisiniz. Dershaneye
devam ediyorsaniz sinifta ögretmenlerinizin anlattiklarina , çözdügü örnek
sorulara dikkat etmelisiniz. Matematikte anlatim azdir. 5-10 dakika içinde bir
kural verilir ve o kuralla ilgili örnek sorular çözülür. Matematik dersi
genellikle ögretmen desteginin en çok gerekli oldugu derslerden biridir. Verilen
kurali kavramadan sorulari çözmek pek mümkün degildir. Önce kural ögrenilmeli
onunla ilgili örnek sorular çözülmeli kitaptan soru çözerek hazirlik yapiliyorsa
çözümlü sorular incelenmelidir. Daha sonra bu konudan bol pratik yapilmali
veriler degistirilerek çözülen örnek sayisi arttirilmalidir. Sinif hocanizin
yaptigi konuyla ilgili testteki netler gözden geçirilmeli yapilmayan sorular
üzerinde durulmalidir.
Denemelerde o konularla ilgili degisik soru tipleri inceleyebilmek için
derginizdeki ve degisik kitaplardaki sorulari çözmelisiniz. Dergiden hazirlik
yapanlar örnek çözümleri ve konulari inceledikten sonra soru çözümüne diger
kitaplari kurcalamaya geçebilirler. Dershanede ve okulda yaptiklari çalismalar
dergi için ön hazirlik mahiyetini tasiyabilir. Matematik dersi bol pratik
yapmayla halledilebilecek bir ders oldugundan her konu için yukarida bahsedilen
hazirliklar yapilmalidir. Test sorulari çözülürken falan kolay , falani
bilmiyorum diye geçistirilmemeli bütün soru tipleri incelenmelidir. Deneme
sinavlariyla siki siki durumunuzu gözden geçirmeli yetersiz oldugunuz konularda
hazirliklar tamamlanmalidir. Ögrencilerin en çok zorlandiklari lise 3
konularindan bol örnek çözülmelidir. Geometri dersi yorum ve bakis açisi
gerektirdiginden pratik arttikça sekillerden hayal edebilmeniz kolaylasacaktir.
Bu ders devamli tekrar gerektiren derstir. Konu biriktirmeden zamaninda tekrar
yapilmalidir.
B) Türkçe Dersini Nasil Çalismaliyiz ?
Türkçe dersi ögrenciler tarafindan ögretmen destegine az ihtiyaç duyulan bir
ders olarak bilinir. Halbuki yorum gerektiren bir ders olmasindan dolayi bakis
açinizin yönlendirilmesinde ögretmen destegine ihtiyaç vardir. Türkçe ; soru
yapmanin kolay oldugu bir derstir. Ancak soru adedinin artmasina ile fazla soru
yapanlarin yaristiklari bir ders haline gelmistir. Sorular gramer , edebiyat
bilgilerini ölçmenin yaninda daha çok kavrama gücü , iliski kurma yetenegi
gerektirdiginden sadece bilgi yeterli degildir.
Yetenekli ve bilgi düzeyi yeterli olanlarin basarili olma sansi fazladir.
Yetenekler kalitsaldir. Ancak çalisma ile bir yere kadar gelistirilebilir.
Türkçe’den en faydali çalisma bol kitap okuma olarak tavsiye edilebilir. Bu
arada gramer bilgilerinin ögrenilmesi de ihmal edilmemelidir.
C) Sosyal Bilgiler Dersine Nasil Çalismaliyiz ?
Ögrencilerin en az zorlanacaklari derslerden biri Sosyal Bilgiler dersidir. Bu
ders içinde yorum gerektiren sorular mutlaka vardir. Ancak Türkçe dersi gibi tüm
sorulari yoruma dayali olmadigi ; çogu bilgi sorusu oldugundan , bilen ögrenci
için zor olmayacaktir. Bu dersten çikan sorular ve çiktiklari yerler genellikle
konuyla ilgilenen dershane ögretmenleri için tahmin edilebilir yerlerdir. Bu
sebeple dersleri takip edenlerin kaçiracaklari soru adedi az olacaktir.
Sosyal Bilgilerden konular dergi çalisarak kitaplar okuyarak , dershaneye devam
edenler hocalardan dinleyerek ögrenilmeli sonra ; o konu ile ilgili olarak
çikacak sorular üzerinde durulmali. Bellenmesi gereken cografya formülleri
bilinmeli. Tarihlerden ezber gerekenler ezberlenmelidir.
Önceki seneler çikmis sorular gözden geçirilerek her konudan çikabilecek soru
tiplerine bakilmalidir. Yine konu ile ilgili bol test çözülmeli. Deneme
sinavlarina girilerek yapilmayan sorular tespit edilip noksanliklariniz
tamamlanmalidir.
D) BIYOLOJI DERSI NASIL ÇALISILIR ?
Biyoloji dersi ögrenmeye dayali bir derstir. Sinav sorulari genellikle bilgi
sorularidir. Muhakeme sorusu azdir. Bu sebeple çalisan ögrenciler sonuç
alabilir. Bazi ögrenciler latince kelimeler oldugu ve ögretmenleri okulda biraz
zorlastirdigi gerekçesi ile biyolojiden ürkerler. Halbuki dershanelerde
ögrencilerin en kolay ögrendikleri derstir. Son sinifta okuyanlar veya
dershaneye devam edenler ögretmen yardimindan istifade etmelidirler. Bunun için
ögretmeninizin anlatacagi konuyu önceden hazirlaniniz.
Konu hazirlanirken konuyu okuyunuz. Vurgulanan koyu puntolariyla yazilan
kisimlari gözden geçirip konu özetini okuyup sorular çikararak bu sorulara
cevaplar aranmalidir. Derste ögretmen konuyu anlatirken not tutmali, vurguladigi
seyleri yildiz koyarak alti çizerek belirginlestirmelidir.
Kendiniz çalisirken çikardiginiz sorulari ögretmeninize sorunuz. Aldiginiz
notlari evde temize geçirerek konuyu bir kere daha tekrar ediniz. Konu ile
ilgili hazirlanmis test kitaplarinin özetlerini okuyup sorularini çözünüz. Püf
noktalari ögreniniz. Dershanede okuyanlara verilen konu testleri çözülmelidir.
Takildiginiz sorulari hocalariniza sorunuz. Hiçbir soruya önemsiz anla masamda
olur demeyin. O sorudaki püf noktasi önemli bir soru ana fikri olabilir. Ayrica
ÖSS-ÖYS sorularini çözüp yorum yapin. Her sorudan çikarabilirseniz ana fikir
çikarmaya çalisin.
Ezbere dayali bir ders oldugunu kolay unutulacagini düsünerek sik sik tekrar
yapin.
E) Kimya Dersine Nasil Çalismaliyiz ?
Ders bir ögretmenden dinleniyorsa çok dikkatli dinlenmeli, önemli notlar not
edilmeli, püf noktalari iyi tespit edilmelidir. Teorik bilgilerin yeterli oldugu
anda bu bilgiler test çözerek pekistirilmelidir. Kimya test sorulari ,
genellikle yarin dakika ile bir buçuk dakika arasinda çözülebilecek zorluktadir.
Konu hakimiyeti , sezgi ve dikkat kimyada tama yakina basari göstermenize
yetecektir. Kimyada üniteler arasindaki baglantilar açik ve net olarak
görülebilir , sekildedir.
Derslerde bir sonraki konu önceki ünitelerin üzerine bina edilmektedir. Bu
bakimdan kimya ögrenirken karisik bir sira takip edilmemeli , özellikle ilk 4
ünite sirali olarak ve iyi ögrenilmelidir. Bir oturusta biktiracak sayida degil
, 30 civarinda test sorusu çözülmesi daha uygundur. 30 kimya sorusunu en çok
40-45 dakikada cevaplandirmalisiniz. Her üniteden üç grup soru çözdükten sonra
son 10 yilin o ünite ile ilgili ÖYS sorulari incelenmelidir. Kimya sorularinda
normal sürede %65 , sinirsiz sürede ise %90 basari göstermeniz yeterli kabul
edilebilir. Yani müteakip üniteye geçebilirsiniz.
Lise 1 konulari kimyanin temelidir. ÖSS’nin tamami ve ÖYS sorularinin en az
yarisi bu kisimdan çikar. Anlasilmasi kolay olmakla beraber , bol test çözmekle
pekistirilmesi gereken konulardir.
Ilk üç ünitede ögrenilenler ünitelerle ilgili olarak ögrencinin su konuda
kendine güvenmesini saglar. Problemde denklem hazir verilmisse , hele
denklestirilmis olarak verilmisse zaten mesele yok ; ama bir denklemi teskil
eden maddelerin bir kaçi verilmis ve denklemi tamamlayip denklestirme isi
ögrenciye birakilmis olabilir. Bu süphesiz ki , ilk üç ünitenin iyi bilinmesine
baglidir.
Lise 2 konularinin ortak özelligi sudur. Hiçbir sekilde ezberlemeyi gerektiren
bir kisim yoktur. Fakat önemli bazi püf noktalari vardir ki bunlar iyi
ögrenilmezse ögrenci ezbere kaçabilir. Reaksiyon hizi ile reaksiyon isisi
üniteleri potansiyel enerji diyagramlari bakimindan birbirleriyle ilgilidir.
Ayni sekilde çözünürlük dengesi ve pH konulari da denge ünitesinin uzantilari
gibidir. Elektro kimya, aktifler, piller ve elektroliz bölümlerini içine alan
önemli bir ünitedir.
Lise 3 konulari ise ezber gerektiren ve sik tekrar yapmanin gerekli oldugu
konulardir. Yani organik kimya bir manada nankördür. ÖYS öncesi son bir iki
hafta tekrar yapilmasinda fayda vardir. Ögrenme zorlugu itibariyle organik kimya
bütün %30 unu teskil eder. Fakat ÖYS’de %15-20 civarinda soru çiktigi için bu
kisim hep sona birakilir ve ihmal edilir.
Siz bu ihmali yapmayin. Bir de bakmissiniz ki organik kimyadan 3 yerine 6 soru
çikmis. Bu ihtimal hiçte imkansiz degildir. Sunu unutmayiniz ki Kimya
çalismanizin karsiligini kolaylikla alabileceginiz avantajli bir derstir.
F) Fizik Dersine Nasil Çalismaliyiz ?
Derse gelmeden önce , elinizdeki fizik kitabindan o gün islenecek konunun teorik
kismini ve birkaç tane de soru çözülüp gelinmesi derse giris için önemlidir.
Ders esnasinda , dersten baska her seyle alakali kesip pür dikkat hoca
dinlenmeli ve çok iyi not alinmalidir. Anlasilmayan yerler mutlaka sorulmalidir.
Daha sonra unutulan konulari ögrenmek için en iyi kaynak defter olacagindan
anlasilacak sekilde not almak da önemlidir.
Dersten sonra , dersin oldugu günün aksami konuyu mutlaka tekrar etmeli , ilk
gün yapilmayan tekrar ilk gün yapilmayan tekrara nazaran verimini kaydeder.
Derste sorulan sorularin evde bir daha çözülmesi faydalidir. Konu sirasina göre
çözmek ve degisik kaynaklardan yararlanmakta önemlidir. Dershaneden verilen
bütün dokümanlardaki sorulari çözmelisiniz.
Not : Daha önceki senelerde her dersin ilgili ögretmenlerine sorulacak yapilan
bu çalismayi sizler kendi dershanenizdeki brans ögretmenlerine sorarak
genisletebilirsiniz. Konu konu , ünite inceleme yaptirabilirsiniz.
Daha önceki seminer notlari da oldugu gibi bu bilgiler sizlere yardimci olmak
için hazirlanmistir. Dilediginiz gibi konulari genisletebilirsiniz.